Adalet Bakan\u0131 Bekir Bozda\u011f\u2019\u0131n Almanya\u2019da bir mitingde konu\u015fmas\u0131na izin verilmemesi meselesi, hafta sonunun ana konusunu olu\u015fturdu. Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, buna dayanarak Almanya\u2019y\u0131 ter\u00f6rist ve hatta Nazi Almanyas\u0131 uygulamalar\u0131n\u0131 devam ettiren bir rejim olarak ilan etti.<\/p>\n
Bu abart\u0131l\u0131 yorumlar\u0131 bir yana b\u0131rakarak, konuya insan haklar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakmak istiyorum. Bu hususta izleyebildi\u011fim kadar\u0131yla iki g\u00f6r\u00fc\u015f var. Biri \u201cher ne pahas\u0131na olursa olsun ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc korunmal\u0131, o y\u00fczden gerek\u00e7esi ne olursa olsun Alman h\u00fck\u00fcmetinin tavr\u0131 kabul edilemez\u201d diyenler. Sadece siyasi iktidar de\u011fil \u00e7ok say\u0131da CHP\u2019li siyaset\u00e7i de bu \u00e7izgide a\u00e7\u0131klamalar yapt\u0131lar. Bu duru\u015fun arkas\u0131nda, Voltaireci bir yakla\u015f\u0131mla \u201cg\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kat\u0131lmasam da konu\u015fmana izin vermeliyim\u201d ilkesinin oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n
\u0130kinci g\u00f6r\u00fc\u015f ise \u201coh oldu, umrumda bile de\u011fil konu\u015fmamas\u0131\u201d diyenler. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f de, kendisi hak ihlallerine ses \u00e7\u0131karmayan bir siyasi hareketin insan haklar\u0131 ihlalinin \u015fikayet\u00e7isi olamayaca\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n
Peki olay\u0131 insan haklar\u0131 hukuku a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir y\u00f6ntemle yorumlamak imkans\u0131z m\u0131? Bu iki pozisyondan birini kabul etmek durumunda m\u0131y\u0131z? CHP\u2019liler dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok ki\u015fi T\u00fcrkiye\u2019nin son zamanlarda sistemli bir \u015fekilde insan haklar\u0131 ihlalleri ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fini ileri s\u00fcr\u00fcyorlar. Peki bu ihlale kar\u015f\u0131 uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde nas\u0131l bir y\u00f6ntem izlenmesi gerekir? \u0130nsan haklar\u0131 ihlalleri s\u00f6z konusu oldu\u011funda, tek yol mahkemeler, uluslararas\u0131 mekanizmalar\u0131 kullanmak m\u0131d\u0131r? Yoksa, devletler ortak insan haklar\u0131 taahh\u00fctlerine ayk\u0131r\u0131 davranan di\u011fer devletlere kar\u015f\u0131 belli s\u0131n\u0131rlar\u0131n a\u015f\u0131lmas\u0131 durumunda \u00e7e\u015fitli yapt\u0131r\u0131mlar uygulayabilir mi?<\/p>\n
Adalet Bakan\u0131 Bozda\u011f, Almanya\u2019da konu\u015fmak isteyen herhangi bir T\u00fcrkiye Cumhuriyeti vatanda\u015f\u0131 de\u011fil. \u00c7ok say\u0131da insan haklar\u0131 ihlali ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi iddia edilen bir h\u00fck\u00fcmetin \u00f6nde gelen isimlerinden biri. 150 gazeteci, 13 milletvekili dahil \u00e7ok say\u0131da muhalifi tutuklayan, 82 belediyeye kayy\u0131m atayan, 150 yay\u0131n kurulu\u015funu bir KHK ile kapatan, i\u00e7lerinde insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctlerinin de oldu\u011fu y\u00fczlerce sivil toplum \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fc kapatan, y\u00fczbini a\u015fk\u0131n ki\u015fiyi adil bir yarg\u0131lama olmaks\u0131z\u0131n kamu hizmetinden \u00e7\u0131karan, toplant\u0131 ve g\u00f6steri y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc yapman\u0131n neredeyse imkans\u0131z hale geldi\u011fi; Venedik Komisyonundan, \u0130nsan Haklar\u0131 Komiserine, BM \u0130fade \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Raport\u00f6r\u00fcnden, Af \u00d6rg\u00fct\u00fcne ve \u0130nsan Haklar\u0131 \u0130zleme \u00d6rg\u00fct\u00fcne t\u00fcm tarafs\u0131z g\u00f6zlemcilerin a\u011f\u0131r ihlaller i\u015fledi\u011fini iddia etti\u011fi bir devlete kar\u015f\u0131 bir ba\u015fka devlet nas\u0131l bir \u00f6nlem al\u0131rsa \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc davranm\u0131\u015f olur?<\/p>\n
Normalde, her insan haklar\u0131 ihlaline kar\u015f\u0131 bu tarz bir yapt\u0131r\u0131m me\u015fru g\u00f6r\u00fclmeyebilir. Ancak, T\u00fcrkiye Avrupa Konseyi ve BM \u00dcyesi. Bu \u00f6rg\u00fctlerin \u00fcyesi olarak bir s\u00fcr\u00fc y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc var. Bu \u00f6rg\u00fctlere y\u00f6nelik y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri hat\u0131rlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, umursamad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kaile almad\u0131\u011f\u0131n\u0131, tavsiyeleri uygulamayaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6yl\u00fcyor. \u00d6l\u00fcm cezas\u0131 bile s\u00f6z konusu oldu\u011funda \u201cben Hans\u0131n, Mayk\u0131l\u0131n ne dedi\u011fine bakmam\u201d diye kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. \u015e\u00fcphesiz, hi\u00e7bir kurala uymayan bir orta\u011f\u0131, \u00f6rg\u00fctten \u00e7\u0131karma opsiyonu her zaman a\u00e7\u0131kt\u0131r. Ama o seviyeye gelmeden \u00f6nce taahh\u00fctlere uymay\u0131 zorlayacak ba\u015fka ara\u00e7lar kullan\u0131lmas\u0131 daha \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc ve me\u015fru olmaz m\u0131?<\/p>\n
Bu a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z ihlal pratiklerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bir yapt\u0131r\u0131m olarak h\u00fck\u00fcmeti temsil eden bir bakan\u0131n konu\u015fmas\u0131na izin verilmemesi, ger\u00e7ekten insan haklar\u0131 ve demokrasiye b\u00fcy\u00fck bir darbe midir yoksa \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc bir yapt\u0131r\u0131m m\u0131d\u0131r? Madem ki insan haklar\u0131 art\u0131k modern d\u00fcnyada devletlerin salt i\u00e7 i\u015fi olarak g\u00f6r\u00fclmemektedir, bu ihlallere y\u00f6nelik yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n uygulanmas\u0131 di\u011fer devletlerin sadece hakk\u0131 de\u011fil ayn\u0131 zamanda \u00f6devi de\u011fil midir?<\/p>\n
Bak\u0131n ben \u201cbu en iyi yapt\u0131r\u0131md\u0131r\u201d demiyorum. Sadece insan haklar\u0131 ihlallerinin saptanmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan A\u0130HM’in 10 sene sonra verece\u011fi karar\u0131n beklenmesi d\u0131\u015f\u0131nda da yollar olabilece\u011fini ve uluslararas\u0131 hukuk a\u00e7\u0131s\u0131ndan bunun m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorum. Almanya h\u00fck\u00fcmeti bunu mu yapt\u0131 emin de\u011filim ama \u00fcst d\u00fczey yetkililerden gelen a\u00e7\u0131klamalar bu y\u00f6nde gibi. Belli ki burada verilmek istenen bir mesaj var. \u0130nsan haklar\u0131na ayk\u0131r\u0131 davran\u0131yorsunuz, biz de buna kar\u015f\u0131 tepki koyuyoruz deniyor. Asl\u0131nda bu da bir \u00e7e\u015fit ifade kullan\u0131m\u0131 fark\u0131ndaysan\u0131z. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda yapt\u0131r\u0131m tipleri de bu kapsamda m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Sorun o zaman b\u00f6yle bir yapt\u0131r\u0131m\u0131n olup olamayaca\u011f\u0131 de\u011fil, bu nitelikte yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n ne zaman me\u015fru ve etkili olaca\u011f\u0131 sorunu. Yapt\u0131r\u0131m\u0131n uyguland\u0131\u011f\u0131 ki\u015fi, insan haklar\u0131 ihlali iddialar\u0131 ile ili\u015fkilendirilemeyen bir ki\u015fi olsayd\u0131, yorumumuz farkl\u0131 olabilirdi. Ama ba\u011flam\u0131 i\u00e7inde de\u011ferlendirince ben \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz bir m\u00fcdahale g\u00f6remiyorum i\u015fin do\u011frusu. Daha \u00e7ok insan\u0131n konu\u015fabilmesini sa\u011flamak, h\u00fck\u00fcmeti buna zorlamak i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de konu\u015fma tekelini elinde tutan bir ki\u015finin bir de Almanya\u2019da bir salonda konu\u015fmamas\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz bir yapt\u0131r\u0131m say\u0131lamaz.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Adalet Bakan\u0131 Bekir Bozda\u011f\u2019\u0131n Almanya\u2019da bir mitingde konu\u015fmas\u0131na izin verilmemesi meselesi, hafta sonunun ana konusunu olu\u015fturdu. Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, buna dayanarak Almanya\u2019y\u0131 ter\u00f6rist ve hatta Nazi Almanyas\u0131 uygulamalar\u0131n\u0131 devam ettiren bir rejim olarak ilan etti. Bu abart\u0131l\u0131 yorumlar\u0131 bir yana b\u0131rakarak, konuya insan haklar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakmak istiyorum. Bu hususta izleyebildi\u011fim kadar\u0131yla iki g\u00f6r\u00fc\u015f var. Biri \u201cher […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-144","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ifade-ozgurlugu"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=144"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/144\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":146,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/144\/revisions\/146"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keremaltiparmak.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}